Museum van de Geest – Nederland

Endorsing Partner: A Long-Term Collaboration

Museum van de Geest is het nationale museum over mentale gezondheid en de geschiedenis van de psychiatrie in Nederland. Het museum onderzoekt de menselijke geest via kunst, persoonlijke verhalen en historische perspectieven op mentale gezondheid.

Het museum toont kunstwerken en verhalen die laten zien hoe mensen omgaan met emoties, identiteit, kwetsbaarheid en veerkracht. Door ruimte te geven aan verschillende ervaringen van de geest nodigt het museum bezoekers uit na te denken over wat het betekent om mens te zijn.

De samenwerking tussen Mindfulness in Museums en Museum van de Geest loopt sinds 2020 en blijft zich ontwikkelen met nieuwe programma’s, onderzoek en publieksinitiatieven.

Een Levende Praktijk- en Onderzoeksomgeving

De samenwerking met het Museum van de Geest heeft ook ruimte gecreëerd voor onderzoek en kennisontwikkeling. Verschillende afstudeerstudenten van universiteiten en hogescholen hebben onderzoek uitgevoerd binnen de programma’s en scripties en theses geschreven. Deze onderzoeksprojecten dragen bij aan de groeiende kennisbasis rond kunst, mindfulness en mentale gezondheid binnen de museumpraktijk.

Mindfulness in Museums Programma’s

Binnen Museum van de Geest werden verschillende vormen van Mindfulness in Museums-programma’s ontwikkeld, waaronder:

A Mindful Break

Korte begeleide mindfulnessmomenten binnen de Masterpieces-tentoonstellingen, waarin bezoekers worden uitgenodigd te vertragen en kunst met aandacht te ervaren. Deze sessies werden onder andere ontwikkeld in relatie tot tentoonstellingen zoals:
• Marlene Dumas
• The Epic of the Mind – Laurence (tentoonstelling rond kunst en de menselijke geest)

Geestkracht

Een programma in de vaste collectie van het museum waarin bezoekers via mindful kijken en reflectie onderzoeken hoe kunst kan bijdragen aan veerkracht, zelfinzicht en mentale gezondheid.

Geneeskunde

Programma’s ontwikkeld voor artsen en studenten geneeskunde, waarin kunst en mindfulness worden ingezet om reflectie, empathie en bewustzijn van innerlijke ervaring te ondersteunen binnen medische opleidingen.

Mindfulness in Museums Trainers Programme (MiM Trainers)

In 2023/2024 startte de eerste cohort van Mindfulness in Museums-trainers, waarin museumprofessionals en mindfulnesstrainers werden opgeleid om de MiM-methodologie in musea toe te passen.

Nieuwe Programma’s — 2026

Op dit moment ontwikkelen we in opdracht van partners nieuwe programma’s voor jongvolwassenen en nieuwe publieksgroepen. Deze initiatieven worden verder uitgerold richting 2026.

Verbinding met Collectie en Tentoonstellingen

Mindfulness in Museums-programma’s worden ontwikkeld in relatie tot thema’s uit de collectie en tentoonstellingen van het museum. Sessies verkennen onder andere:
• identiteit en zelfbeeld
• kwetsbaarheid en veerkracht
• emoties en mentale gezondheid
• de relatie tussen innerlijke ervaring en samenleving

Alle programma’s worden zorgvuldig afgestemd op de collectie, context en doelgroepen van het museum.

Quote van het Museum

“Art experiences that promote mental health and broaden our perspective.”

— Jessica Belles
Program Director, Museum of the Mind

Connect met Mindfulness in Museums

Of je nu museumprofessional, mindfulnesstrainer, educator of bezoeker bent — deze samenwerking vormt een startpunt om te verkennen hoe kunst en mindfulness kunnen bijdragen aan mentaal welzijn.